Astigmat nedir? Astigmat, kornea ya da göz merceği kavisinin normal şekilde olmamasından dolayı bulanık görmeye yol açan bir göz kusurudur. Işık göze girdiğinde anormal kavislenmeye bağlı olarak retinada doğru şekilde odaklanamaz ve net olmayan bir görüntü meydana gelir.

Çocukları ya da yetişkinleri etkileyebilmektedir. Genelde doğuştan gelmektedir. Ancak göz ameliyatından veya göz yaralanmasından sonra da gelişebilmektedir. Normal bir kornea veya lens, top gibi orantılı bir yüzey eğriliğine sahiptir. Astigmatta ise bu yapıların yüzeyinde bir yumurtada olduğu gibi orantısız bir kavis bulunmaktadır.

Neden olur?

Gözde gelen ışık ışınlarını kırarak retinada odaklayan ve görüntü elde edilmesini sağlayan kornea ve lens adı verilen iki eğimli yüzey bulunmaktadır. Kornea, gözlerin ön yüzeyini kaplayan şeffaf tabakadır.

Lens ise göz içerisinde bulunan, dışarıdan görünmeyen, incelip kalınlaşarak yakını ve uzağı odaklamaya yarayan şeffaf bir yapıdır. Göz kusuru bulunmayan bir gözde, eğriliği olan bir kornea ve lens, gözün arkasındaki retinada doğrudan ve keskin bir şekilde odaklanmış bir görüntü oluşturmak için gelen ışık ışınlarını kırar.

Kornea ve lens eşit olmayan, yumurta şekilden kusurlu bir eğriliğe sahip ise, ışık ışınları düzgün bir şekilde kırılmaz ve bunun sonucunda da bulanık bir görüntü elde edilir.

Korneada uygun olmayan kıvrımlar var ise kornea astigmatı, lenste uygunsuz kıvrımlar bulunuyorsa lentiküler astigmatı adı verilir. Bu iki tür astigmat bulanık görmeye neden olabilir. Az ışıkta okumak, televizyonu yakından seyretmek ve şaşılık gibi faktörler astigmatın ilerlemesine neden olmamaktadır. Erken doğmuş ve prematüre bebeklerde diğerlerine oranla astigmat daha yaygındır.

Belirtileri

  • Baş ağrısı
  • Gözlerde aşırı derecede kayma
  • Mesafelerde bulanık veya bozuk görme
  • Gece sürüş zorluğu
  • Çift görme
  • Uzun süre odaklanma gerektiren aktivitelerde gözün yorulması

Tipleri

Gözde etkilenen yapıya göre iki gruba ayrılmaktadır. Kornea yüzeyindeki anormal kavislenme nedeni ile oluşursa korneal astigmat, göz merceğindeki problem sonucu oluşur ise lentiküler astigmat olarak adlandırılır.

Astigmat, eşlik eden diğer kırılma hatalarına göre de kategorize edilebilmektedir. Miyopik astigmat, astigmat ve uzağı net görememe sorunu olan miyopinin birlikte görüldüğü göz kusurudur. Görüntü retinanın önünde odaklandığı zaman meydana gelmektedir.

Hipermetrop astigmat, yakının net görülemediği hipermetropi göz kusurunun astigmat ile birlikte görülmesi ile ortaya çıkmaktadır. Görüntü retinanın arkasında odaklandığı zaman görülür.

Tedavi

Gözlük

Görüşü düzeltmek için ilk olarak gözlük verilmektedir. Tedavide kullanılan bu gözlük, özel bir silindirik lens içermektedir. Her mesafeden net bir görüş alabilmek için tek görüşlü bir lens önerilmektedir. 40 yaş üstü presbiyopiye sahip olan hastalar için çift odaklı ya da kademeli ilave lens gerekebilmektedir.

Ortokeratoloji

Ortokeratoloji,  korneayı yeniden şekillendirmek için bir dizi sert kontakt lens kullanımını içermektedir. Hastalığa sahip olanlar genellikle geceleri olmak üzere her gün belirli bir süre boyunca bu kontakt lensleri takmaktadır. Orta derece astigmatı olan kişiler, bu tedavi ile günlük aktivitelerin çoğunda geçici süreler ile lenssiz bir şekilde net görüş elde edebilmektedir.

Kontakt lens

Bazı kişiler gözlükten çok kontakt lens ile daha iyi bir görül elde etmektedir. Kontakt lensler daha net bir görüş ve daha geniş bir görüş alanı sağlayabilmektedir. Ancak doğrudan gözlere temas etmesi nedeni ile göz sağlığını korumak için düzenli olarak temizlik ve bakım yapılması gerekmektedir.

Özel yumuşak torik kontakt lensler birçok astigmat türünü düzeltebilmektedir. Standart yumuşak kontakt lensler astigmatın düzeltilmesinde etkili olmayabilir.

Lazer ameliyat

Astigmat, koreanın LASIK veya PRK adı verilen yöntemler kullanılarak yeniden şekillendirilmesi ile düzeltilebilmektedir. Her iki yöntemde de korneanın katmanlarından doku uzaklaştırılması yolu ile göz kusurunun tedavi edilmesi sağlanmaktadır.

PRK, korneanın ince olduğu ve bu nedenle LASIK uygulanamayan hastalarda tercih edilen daha karmaşık bir yöntemdir.

Test

Görme keskinliği

Astigmatı tanımlamak için yardımcı olabilecek rutin bir görme testidir. Bu testte, kişinin belirli bir mesafeden tabloda yazılı olan harfleri ve şekilleri okuması istenmektedir. Harfler veya şekiller her satırda aşamalı olarak küçülmektedir. Teste göre normal bir göz 20/20 görme keskinliğine sahiptir. Değer arttıkça görme keskinliği azalmaktadır.

Phoropter

Göz doktorunuz phoropter adı verilen bir alet kullanarak gözün önünde bir dizi lens yerleştirir ve gözlerin ışığa nasıl odaklandığı ölçer. Bu ölçüm, retinoskop adı verilen ışıklı bir el aleti veya gözün yaklaşık odaklanma gücünü değerlendiren otomatik bir alet kullanılarak yapılır.

Keratometri/Topografi

Keratometri, koreananın eğriliğinin ölçümünde kullanılan birincil bir araçtır. Korneaya ışık çemberi odaklayarak ve yansımasını ölçerek kornea yüzeyinin o alanındaki tam eğriliğini belirlemek mümkündür.

Bu yapılan ölçüm özellikle kontakt lensler ile uygunluğun belirlenmesinde kritik bir öneme sahiptir. Kornea topografisi, korneanın kontur haritasının oluşturur ve kornea şekli ile ilgili daha detaylı bir bilgi sunar.

vgr

Yorum Yap

Lütfen yorumunuzu giriniz!
Lütfen adınızı buraya giriniz